Κυριακή, 18 Ιανουαρίου 2015

Η συγκινησιακή πανούκλα επιτίθεται στον Ρούπερτ Σέλντρεϊκ


Η ζωή, η πραγματική ζωή, είναι πολύ μεγάλη για τον μέσο νευρωτικό άνθρωπο. Τη λαχταρά αλλά δεν την αντέχει. Πρέπει, λοιπόν, να συμβιβαστεί, και έτσι καταφεύγει στους τυπικούς μηχανισμούς άμυνας – στη φυγή, στην έλλειψη επαφής και στην υποκατάστατη επαφή. 

Καμιά φορά όμως, λειτουργεί διαφορετικά. Αντί να υποφέρει σιωπηλά τη νεύρωσή του, επιδίδεται σε μια ενεργητική προσπάθεια να καταστρέψει οτιδήποτε είναι αυτό που κλονίζει τις εσωτερικές του ισορροπίες. Αυτή είναι μια αντίδραση συγκινησιακής πανούκλας

Για παράδειγμα, ως φορείς της συγκινησιακής πανούκλας έδρασαν: 
  • οι αμερικανοί σαδιστές ρατσιστές, οι οποίοι δεν μπορούσαν να ανεχτούν τη σεξουαλικότητα των νέγρων
  • οι υπερασπιστές του σοβιετικού γραφειοκρατικού κομμουνισμού, οι οποίοι μισούσαν τους καπιταλιστές για τη ζωτικότητα και την προσωπική ανεξαρτησία που οι δεύτεροι επιδείκνυαν[1]
  • κάποιοι αυτόκλητοι, μαχητικοί υπερασπιστές της επιστημονικής ορθοδοξίας, που βιώνουν αβάσταχτο άγχος όταν το κυρίαρχο, μηχανιστικό μοντέλο για τη λειτουργία της φύσης αμφισβητείται. 
μέρος 1ομέρος 2ομέρος 3ο
Δεξιά θα βρείτε ένα βίντεο που αφορά την επίθεση που δέχεται o επιστήμονας Ρούπερτ Σέλντρεϊκ για τις «αιρετικές» απόψεις του και τον τρόπο που ο ίδιος επέλεξε να αντιδράσει σε αυτές. Δεν είμαι σε θέση να μιλήσω για το έργο του συγκεκριμένου ερευνητή στο σύνολό του. Εν τούτοις, με την ομιλία που πραγματοποίησε για το TEDx Whitechapel (12/1/2013, Λονδίνο) μας παρέχει μια οπωσδήποτε ενδιαφέρουσα κριτική και καταθέτει τον γόνιμο προβληματισμό του για τον τρόπο πρόσληψης της λειτουργίας της φύσης από την κρατούσα επιστημονική κοινότητα. Μας προτρέπει να επανεξετάσουμε δέκα παγιωμένες αντιλήψεις της κλασικής επιστήμης, τα δέκα επιστημονικά δόγματα, όπως τα αποκαλέι, προκειμένου να αναγεννηθεί η πραγματική φυσική έρευνα και να ανανεωθεί ο τρόπος αντίληψης και ερμηνείας της φύσης.

Τα δέκα αυτά «αξιώματα» της σημερινής επιστήμης, όπως τα παρουσιάζει και τα αναλύει στην ομιλία του ο εμπνευσμένος αυτός ερευνητής, μπορούν να συνοψιστούν ως εξής: 1. Η φύση λειτουργεί σαν μια μηχανή. 2. Στο σύμπαν δεν υπάρχει άλλη συνείδηση πέρα από αυτή που δημιουργεί ο εγκέφαλος και, μάλιστα, ο ανθρώπινος. 3. Οι νόμοι και οι σταθερές της φύσης είναι αμετάβλητοι. 4. Η συνολική ποσότητα ενέργειας και ύλης του σύμπαντος είναι σταθερή. 5. Δεν υπάρχει σκοπός στις φυσικές διεργασίες, γενικά, και στη διαδικασία της εξέλιξης, ειδικά. 6. Η κληρονομικότητα έχει μόνο υλική βάση. 7. Οι μνήμες μας αποθηκεύονται μέσα στον εγκέφαλο σε υλική μορφή και μόνο. 8. Η συνειδητότητά μας προκύπτει εξ ολοκλήρου από τη λειτουργία του εγκεφάλου μας. 9. Εξ αυτού προκύπτει πως δεν είναι δυνατό να υπάρχουν παραψυχολογικά φαινόμενα, όπως η τηλεπάθεια. 10. Μόνο η μηχανιστική ιατρική μπορεί να είναι αποτελεσματική. 

Στον προσεκτικό μελετητή των δέκα αυτών δογμάτων είναι έκδηλος ο μηχανιστικός τρόπος προσέγγισης του τρόπου λειτουργίας της φύσης (μηχανικισμός). Αν, επιπλέον, ο αναγνώστης είναι εξοικειωμένος με τις βασικές έννοιες της οργονομίας, η κριτική προσέγγιση του Σέλντρεϊκ δεν μπορεί παρά να του φέρει στο νου τις θεωρητικές θέσεις του Βίλχελμ Ράιχ.

Χρησιμοποιήστε, λοιπόν, τη διαίσθησή σας και αναρωτηθείτε: είναι το κίνητρο για τις επιθέσεις που δέχεται ο Σέλντρεϊκ εκείνο που παρουσιάζεται από αυτούς που τις πραγματοποιούν; Διότι η προσποίηση, η κακοήθεια, η αναντίστοιχη με τις περιστάσεις συναισθηματική εμπλοκή του κατήγορου, η προσπάθεια για γελοιοποίηση και με κάθε τρόπο συκοφάντηση του θύματος, είναι αψευδή σημάδια μιας «πανουκλιασμένης» συμπεριφοράς. 

Η σημασία της ανακάλυψης
Η συγκινησιακή πανούκλα είναι μια από τις μείζονες ανακαλύψεις του Ράιχ. Στον μικρόκοσμο του καθενός από εμάς τα κρούσματα ίσως δεν είναι καθημερινά. Ωστόσο, η πανούκλα καταφέρνει να δηλητηριάζει σε μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό κάθε ζωτική ανθρώπινη εκδήλωση. Η οργονομία την αντιμετωπίζει ως τη σημαντικότερη τροχοπέδη στη σισσύφεια, μα εν πολλοίς άκαρπη, προσπάθεια της ανθρωπότητας για απελευθέρωση από τα δεσμά της. Είναι σημαντικό να ξεκαθαρίσουμε πως κανένας δεν έχει απόλυτη ανοσία στις προσβολές της συγκινησιακής πανούκλας. Κάποια άτομα, πάντως, είναι ιδιαίτερα επιρρεπή. Συχνά τα άτομα αυτά διαθέτουν ευφυΐα, ενεργητικότητα και, ακόμη, την ικανότητα να χρησιμοποιούν τη συγκινησιακή πανούκλα που διαισθάνονται πως έχει προσβάλει άλλους ανθρώπους. Έτσι, ανέρχονται σε θέσεις με σημαντική κοινωνική επιρροή, απ’ όπου, επικαλούμενοι ένα ψεύτικο ενδιαφέρον για τον συνάνθρωπο, δρουν καταστροφικά. Μπορούμε να τους συναντήσουμε σε ρόλο δεξιού δικτάτορα, αριστερού δημαγωγού - «σωτήρα» πολιτικού,[2] συνδικαλιστή, δάσκαλου με καταπιεστική ή ελευθεριακή προσέγγιση, καθηγητή πανεπιστημίου «αυθεντίας», ηθικολόγου κληρικού, «αγανακτισμένου» τηλεοπτικού κατήγορου κ.ά. (Με τα παραπάνω δεν επιχειρείται κάποια γενίκευση για τους αντίστοιχους επαγγελματικούς κλάδους). 
Χρήστος Γράψας


Διαβάστε:
Η δολοφονία του Χριστού του Βίλχελμ Ράιχ, εκδόσεις Αποσπερίτης.
Η συγκινησιακή πανούκλα του Βίλχελμ Ράιχ κ.ά., εκδόσεις ΡΕΩ.
What is the Emotional Plague? A Brief Introduction, του Peter A. Crist, M.D.


[1] Κανείς δεν διαφωνεί πως από αρκετούς επιτυχημένους επιχειρηματίες λείπει η κοινωνική συνείδηση και το απαιτούμενο ενδιαφέρον για τη διατήρηση του φυσικού περιβάλλοντος. Γνωρίζουμε, ωστόσο, πως στις έντονα φορτισμένες εκφράσεις των πολιτικών ιδεολογιών τα ηθικολογικά επιχειρήματα χρησιμοποιούνται, κατά κανόνα, για να κρύβουν τα αληθινά, παθολογικά κίνητρα. Το φαινόμενο παρατηρείται και στις δύο πλευρές του πολιτικού φάσματος. Τόσο περισσότερο, μάλιστα, όσο απομακρυνόμαστε από το πραγματικό κέντρο, την αριστοτελική μεσότητα

[2] Ένας αριστερός ηγέτης μπορεί να υπονομεύει, μεταξύ άλλων, την ικανότητα των ανθρώπων να τα βγάζουν πέρα μόνοι τους, χωρίς τη βοήθεια του κράτους. Με αυτό τον τρόπο υπονομεύει την ανεξαρτησία τους, που είναι μια έκφραση της αδιατάρακτης λειτουργίας του πυρήνα τους.


Παρασκευή, 9 Ιανουαρίου 2015

Επιστήμονες στην πυρά



Δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις πρωτοπόρων επιστημόνων που, μολονότι άνοιξαν νέους ορίζοντες στη γνώση και είχαν όραμα να θέσουν τις επιστημονικές τους ανακαλύψεις στην υπηρεσία της ανθρωπότητας, δεν βρήκαν την ανταπόκριση που τους άξιζε. Οι κοινωνίες δεν υπήρξαν πάντοτε ώριμες να δεχτούν τις νέες ανακαλύψεις και συχνά έκλεισαν τα μάτια στα οφέλη που μπορούσαν να αποκομίσουν. Πολλές φορές δεν απέρριψαν απλώς τις καινοτόμες ιδέες, αλλά τις πολέμησαν λυσσαλέα. Και υπέβαλαν λαμπρά μυαλά και ανιδιοτελείς επιστήμονες σε δυσβάστακτες δοκιμασίες. Άλλοι εισέπραξαν την περιφρόνηση της επιστημονικής κοινότητας, άλλοι είδαν το έργο τους να διαστρεβλώνεται ή και να καταστρέφεται και ορισμένοι πλήρωσαν με τη ζωή τους. Σωκράτης, Υπατία, Γαλιλαίος, Νίκολα Τέσλα, Μαξ Πλανκ, Σαουμπέργκερ, ο κατάλογος είναι μακρύς.

Ένας από αυτούς, ο Βίλχελμ Ράιχ, πατέρας της οργονομίας, έπεσε θύμα αυτού ακριβώς του φαινομένου, το οποίο εργάστηκε όλη του τη ζωή να θεραπεύσει: της ανθρώπινης θωράκισης, η οποία τρέφει τις νευρώσεις τόσο σε ατομικό όσο και σε κοινωνικό επίπεδο. Με το επιστημονικό του έργο αγωνίστηκε να ελευθερώσει τον θωρακισμένο νευρωτικό άνθρωπο, ώστε αυτός να ζει και να δημιουργεί με σωματική και ψυχική υγεία. Τι ήταν λοιπόν αυτό που ενεργοποίησε τα αντανακλαστικά της συγκινησιακής πανούκλας, της κοινωνικής έκφρασης των νευρώσεων, εναντίον του;
Η σύλληψη του Βίλχελμ Ράιχ.
Μία κινηματογραφική παραγωγή ίσως δίνει την απάντηση, παρουσιάζοντας τα γεγονότα, τα οποία έγραψαν τους τίτλους τέλους στη ζωή του Ράιχ: Τα δικαστήρια, την απαγόρευση των βιβλίων του, την καταστροφή των συσσωρευτών οργόνης και τέλος τη φυλάκιση του ίδιου και τον θάνατό του στη φυλακή. Όπως διαφαίνεται στην ταινία, η καταδίωξή του από τον FDA (τον Οργανισμό Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ), οφείλεται στο γεγονός ότι η θεωρία του για τη λειτουργία του οργασμού (διαμορφωμένη από τη δεκαετία του ’30 ακόμη) δεν ήταν εύκολο να γίνει αποδεκτή σε μια υπερσυντηρητική κοινωνία. Έτσι, ούτε το θεραπευτικό του έργο κατάφερε να αναχαιτίσει την επίθεση εναντίον του. Ενώ ο συσσωρευτής οργόνης χρησιμοποιούνταν ήδη με αξιοσημείωτα θεραπευτικά αποτελέσματα από πολλούς ασθενείς, ένα εμπρηστικό άρθρο, με τίτλο «Η περίεργη περίπτωση του Wilhelm Reich», ήρθε να πυροδοτήσει την πρωτοφανή δίωξη εναντίον του. Η συνέχεια στην οθόνη…
Τασούλα Κυριακίδου

The Strange Case of Wilhelm Reich
Σκηνοθεσία: Antonin Svoboda
Γλώσσα: αγγλικά (χωρίς υπότιτλους), ελάχιστες σκηνές στην αρχή της ταινίας στα γερμανικά